Skip to main content

Update: RMCRI is sinds de uitgave van dit artikel overgegaan in the University of Northern Colorado Cancer Rehabilitation Institute. Voor hun nieuwe website klikt u hier.

Het is algemeen bekend dat wanneer iemand chemotherapie of een bestralingsbehandeling heeft gehad, geadviseerd wordt om naar huis te gaan om uit te rusten en te herstellen. Het klinkt logisch. Chemotherapie en bestralingsbehandelingen kunnen zwaar zijn en een tol op het lichaam eisen. Rust zou voor kankerpatiënten de meest logische en praktische manier zijn om te herstellen van de behandelingen.

De specialisten van de Rocky Mountain Cancer Rehabilitation Institute (RMCRI) vonden een betere manier: het gebruik van lichaamsbeweging om de nawerkingen van kankerbehandelingen te bestrijden en de levenskwaliteit van de patiënten te herstellen.

“Er zijn ernstige, schadelijke nawerkingen en toxiciteiten als gevolg van kanker en kankerbehandelingen. De positieve voordelen van beweging compenseren en dempen deze effecten volledig”, zegt Jessica Brown, klinisch coördinator bij RMCRI.

RMCRI is opgericht in 1996 als entiteit van the College of Natural and Health Science van the University of Northern Colorado. Voor velen zijn dat het uitvoeren van simpele taken zoals boodschappen doen, winkelen, de was doen of spelen met de (klein)kinderen.

Het doel is om de functionele kracht van de patiënt te herstellen die bij RMCRI wordt gedefinieerd als “de kracht en het vermogen om dagelijkse activiteiten te verrichten”. De beste manier om die functionele kracht terug te winnen volgens RMCRI is het verbeteren van de lichaamssamenstelling van de patiënt.

Het effect van kanker op de lichaamssamenstelling

Afhankelijk van het type kanker, de plaats waar de kanker zich bevindt en het stadium waarin het zich bevindt, kunnen de negatieve veranderingen die optreden in de lichaamssamenstelling per patiënt sterk verschillen. Om elke overlevende van kanker een op maat gemaakt herstelplan te geven, wordt een fysieke beoordeling uitgevoerd. Deze beoordeling omvat onder meer: een beoordeling van de motorische kracht, een beoordeling van de flexibiliteit/het bewegingsbereik, een balansonderzoek, een cardiovasculaire test, een longfunctieonderzoek en een lichaamssamenstelling analyse.

Ongeveer 50% van de overlevenden van kanker die bij RMCRI komen, lijden als gevolg van kanker en de bijbehorende behandelingen aan een aandoening genaamd kanker cachexie. Bij deze aandoening is er sprake van afname in Vetvrije Massa en Vetmassa. De afname van Vetvrije Massa leidt tot verminderde kracht terwijl een afname in Vetmassa leidt tot vermoeidheid door de verminderde energiereserves.

Maar iedere vorm van kanker is anders. Kankers die veroorzaakt wordt door hormonen zoals oestrogeen en testosteron worden behandeld door deze hormonen te verminderen.  Deze strategie kan echter leiden tot gewichtstoename, vooral in de buikstreek.

Trainingsfase

Afhankelijk van de beoordeling van de fysieke conditie en de doelen van de patiënt maken de Cancer Exercise Specialists bij RMCRI een op maat gemaakt “trainingsfase” programma van 12 weken.  De resultaten van de lichaamssamenstelling test worden gebruikt om de intensiteit van elk type oefening te bepalen.  Het is vooral belangrijk om te kijken naar de hoeveelheid Vetvrije Massa en Vetmassa die de patiënt heeft.

Bijna alle patiënten bij RMCRI doen enige vorm van krachttraining om de Vetvrije Massa te verbeteren, omdat de meeste van hen last hebben van spieratrofie als gevolg van kanker en de behandelingen.

Cardiotraining is een andere kritische component van de 12 weken durende fase, maar cardio oefeningen worden alleen voorgeschreven op basis van het effect dat kanker heeft gehad op de Vetmassa van een patiënt. Patiënten die als gevolg van kanker en therapieën veel zijn aangekomen in Vetmassa, moeten ervoor zorgen dat ze hun Vetmassa tot een gezonder niveau kunnen verlagen.

Patiënten die zowel veel zijn afgevallen in Vetmassa als Vetvrije Massa moeten juist weer aankomen. Zij kunnen nog steeds cardiotraining doen om hun uithoudingsvermogen te verbeteren, maar niet zoveel tot het punt dat ze vet verliezen.

Aan het einde van de 12 weken lang durende programma wordt er weer een lichaamssamenstelling analyse gedaan om te beoordelen of het programma effect heeft gehad op de gezondheid van de patiënt en om indien nodig het programma te verbeteren.

Nauwkeurige lichaamssamenstelling resultaten voor kankeroverlevenden

De lichaamssamenstelling analyse is altijd belangrijk geweest om een op maakt gemaakt fitness herstelprogramma te maken. Maar de lichaamssamenstelling van kankeroverlevenden kunnen unieke uitdagingen vormen voor zorgverleners zegt Dr. Dan Shackelford, onderzoekscoördinator bij RMCRI.

Een van de grootste bijwerkingen van chemotherapie is spierverlies. Heel vaak zien we patiënten die na de behandeling veel gewicht hebben verloren als gevolg van verminderde kracht. Ze verliezen daardoor ontzettend veel spiermassa.

Andere toxiciteiten die we zien zijn gastro-intestinaal. Dat kan in beide richtingen gaan: het kan ervoor zorgen dat patiënten hun eetlust verliezen waardoor ze veel lichaamsvet verliezen of ze krijgen juist meer eetlust en komen aan tijdens het behandeltraject. Dat aspect van de lichaamssamenstelling is dus erg wisselend.

Vanwege deze variabiliteit moet alles van het programma op maat gemaakt worden. RMCRI zorgt er vooral voor dat alle aspecten binnen het programma rekening houden met de unieke omstandigheden van de patiënten.

Om geschikte cardiotraining voor te schrijven voerde RMCRI een uitgebreid onderzoek uit om de optimale VO2 max pieken te vinden specifiek voor kankeroverlevenden.  Ook bij het beoordelen van de lichaamssamenstelling wilde RMCRI een manier vinden die specifiek kon worden gebruikt voor kankeroverlevenden.

In het verleden maakte RMCRI gebruik van huidplooimeters die het vetpercentage op drie plekken mat samen met de Jackson en Pollock vergelijking om de lichaamssamenstelling te beoordelen. Na enkele jaren vond RMCRI het tijd om een meer geavanceerd apparaat te gebruiken dat de lichaamssamenstelling kon meten, namelijk de InBody 770. Deze beslissing werd genomen omdat er zorgen waren over de formules die werden gebruikt bij huidplooimeters.

“Huidplooimetingen en berekeningen werden gemaakt door te testen op gezonde mensen”, zegt Brown. “Het is duidelijk dat kankeroverlevenden niet hetzelfde zijn als gezonde mensen. Daardoor zijn onze metingen en beoordelingen niet accuraat genoeg.”

Omdat de InBody 770 geen berekeningen of resultaten van welke populatie dan ook gebruikt om de lichaamssamenstelling te meten, hebben de medewerkers van RMCRI meer vertrouwen in het gebruiken van deze resultaten dan die van de huidplooimeters.

De InBody 770 levert RMCRI andere mogelijkheden en resultaten zoals het visceraal vet en de segmentale spier analyse. Met deze resultaten kan de lichaamssamenstelling van de patiënten beter begrepen worden. Met de gegevens die RMCRI verzameld heeft en vervolgens gebruikt om de programma’s nauwkeuriger en meer afgestemd te maken, is de RMCRI in staat om nieuw onderzoek uit te voeren rond de lichaamssamenstelling.

De lichaamssamenstelling voor het lichaam en de geest

Door de lichaamssamenstelling van de kankeroverlevenden te verbeteren kan de RMCRI hen begeleiden om de functionele kracht te herstellen en alledaagse taken uit te voeren. Een verbeterde lichaamssamenstelling verbetert echter niet alleen het lichamelijk welzijn.  Door kankeroverlevenden het vermogen te geven om weer alledaagse taken uit te voeren, herstellen ze ook mentaal en emotioneel.

Dit was ook het geval bij Gayle Duggar, een overlevende van leverkanker en RMCRI patiënt sinds 2014.

“Naar de supermarkt gaan was de klus van de dag, omdat ik zo zwak en emotioneel moe was”, zegt ze.

Gayle liep meer dan een jaar bij RMCRI. Terwijl ze eerst met moeite in de supermarkt liep, kon ze later makkelijk op de loopband rennen doordat ze haar lichaamssamenstelling en emotionele welzijn had verbeterd. Maar het zijn vooral de mentale en emotionele voordelen die haar een volledig nieuwe kijk op het leven hebben gegeven.

“Deze plek is geweldig”, zegt ze. “Ik kan nu dingen doen die ik nooit kon doen.”

Het zijn verhalen zoals die van Gayle die volgens Brown bewijzen dat oefeningen en de ontwikkeling van de lichaamssamenstelling ervoor zorgen dat het programma zo succesvol is.  Het programma is in feite zo succesvol dat in veel gevallen de effecten van het programma bijna onmiddellijk merkbaar zijn.

Na de eerste week is de levenskwaliteit van patiënten aanzienlijk verbeterd. Bij de eerste beoordeling worden de vermoeidheid, depressie en levenskwaliteit via vastgestelde vragenlijsten gemeten. Na het 12 weken durende programma zijn deze drie elementen enorm verbeterd.

Ook Dr. Shackelford is het met Brown eens. “Het is voor ons werkelijk verbazingwekkend dat veel oncologen en artsen hun patiënten na een behandeling nog steeds vertellen dat ze thuis moeten blijven en moeten uitrusten. Dat is iets wat 20 jaar geleden werd gezegd. Op dit moment is er zo veel onderzoek gedaan waarin wordt verteld hoe goed lichaamsbeweging is en wat het kan doen voor een cliënt”, zegt hij.

Meer informatie over the University of Northern Colorado Cancer Rehabilitation Institute vindt u op:

http://www.unco.edu/nhs/cancer-rehabilitation-institute/

 

Bron: https://inbodyusa.com/blogs/case-studies/how-rmcri-uses-body-composition-to-heal-body-and-mind/